Lesson – 63 : ઓપન સોર્સ CMS અને વેબ ઓથરીંગ ટૂલ્સ – પરિચય

આજના ડિજિટલ યુગમાં વેબસાઇટ બનાવવાની પ્રક્રિયા ખૂબ સરળ બની ગઈ છે. વેબ ડેવલપમેન્ટનું જ્ઞાન ન હોય તો પણ કોઈપણ વ્યક્તિ CMS (Content Management System) અથવા Web Authoring Tools નો ઉપયોગ કરીને સરળતાથી વેબસાઇટ બનાવી શકે છે. તેમાં ઓપન સોર્સ સિસ્ટમ્સ જેમ કે Joomla, WordPress અને ઓથરીંગ ટૂલ્સ જેમ કે KompoZer, FrontPage ખૂબ લોકપ્રિય છે.

CMS TOOLS


🟦 CMS શું છે? (Content Management System)

CMS એટલે કેન્ટેન્ટ મેનેજમેન્ટ સિસ્ટમ એ એક સોફ્ટવેર છે જેનાથી કોઢિંગ કર્યા વગર વેબસાઇટ બનાવી શકાય છે. યુઝર ફક્ત ટેમ્પલેટ્સ અને પ્લગિન્સની મદદથી વેબસાઇટનો લેઆઉટ, ડિઝાઇન અને કન્ટેન્ટ મેનેજ કરી શકે છે.

CMS ની ખાસિયતો:

  • સરળ ઈન્ટરફેસ

  • કોઈ પણ પ્રોગ્રામિંગ જ્ઞાન વિના વેબસાઇટ બનાવવાની સુવિધા

  • પ્લગિન્સ અને થીમનો ઉપયોગ

  • કન્ટેન્ટને સરળતાથી અપડેટ કરવાની શક્તિ


1. WordPress – સૌથી લોકપ્રિય CMS

WordPress વિશ્વમાં સૌથી વધુ વપરાતું ઓપન સોર્સ CMS છે.

WordPress ની વિશેષતાઓ:
  • પૂર્ણતઃ મફત અને ઓપન સોર્સ

  • હજારોથી વધુ themes અને plugins

  • SEO માટે અનુકૂળ

  • નવી શરુઆત કરતા માટે ખૂબ સરળ

  • Blogging, Business, E-commerce – બધી જ પ્રકારની સાઇટ માટે યોગ્ય


2. Joomla – શક્તિશાળી અને લવચીક CMS

Joomla પણ મફત અને ઓપન સોર્સ CMS છે, પરંતુ તે WordPress કરતા વધુ ટેક્નિકલ છે.

Joomla ની વિશેષતાઓ:
  • મોટા પાયે વેબસાઇટ અને પોર્ટલ્સ માટે ઉત્તમ

  • વધુ સુરક્ષિત અને સ્થિર

  • બહુભાષીય વેબસાઇટ બનાવવા સરળ

  • modules & components દ્વારા advance customization


🟧 Web Authoring Tools શું છે?

Web Authoring Tools એ એવી સોફ્ટવેર છે જેનાથી કોડ નજરે જોઈને અથવા ડ્રેગ-એન્ડ-ડ્રોપ દ્વારા વેબ પેજ ડિઝાઇન કરી શકાય છે. તેમાં HTML, CSS આપમેળે જનરેટ થાય છે.


3. KompoZer – Open Source Web Authoring Tool

KompoZer એ HTML વેબપેજ બનાવવા માટેનું મફત સોફ્ટવેર છે. જેના માધ્યમથી તમે WYSIWYG (What You See Is What You Get) એડિટરનો ઉપયોગ કરીને વેબપેજ બનાવી શકો છો.

KompoZer ની ખાસિયતો:
  • સરળ WYSIWYG એડિટર

  • HTML અને CSS બંને auto-generate

  • કોઈ coding જાણવાની જરૂર નથી

  • beginners માટે perfect tool


4. FrontPage – Microsoft નું વેબ ઓથરીંગ ટૂલ

Microsoft FrontPage એક જૂનું પરંતુ તે સમયના સૌથી લોકપ્રિય Web Authoring Tools માંનું એક છે. એ HTML પેજ બનાવવા માટે ઉપયોગી હતું.

FrontPage ની વિશેષતાઓ:
  • WYSIWYG એડિટર

  • In-built templates

  • website publish કરવાની સુવિધા

  • beginner-friendly

(નોંધ: Microsoft FrontPage નું development હવે બંધ થયું છે, પરંતુ તેનાથી ઘણા લોકો વેબ ડિઝાઇન શીખ્યા હતા.)


🔵 સરળ ભાષામાં તફાવત

Category CMS (WordPress, Joomla) Web Authoring Tools (KompoZer, FrontPage)
Coding Required ❌ નહિ ❌ નહિ (Auto HTML Generated)
Focus સંપૂર્ણ વેબસાઇટ મેનેજમેન્ટ ફક્ત વેબપેજ ડિઝાઇન
Plugins/Extensions ✔ હા ❌ નહિ
Suitable for Blogs, E-commerce, Business Sites Basic HTML Webpages

આજના સમયમાં વેબસાઇટ બનાવવા માટે Coding આવડવાની જરૂર નથી. WordPress અને Joomla જેવા CMS શક્તિશાળી છે, જ્યારે KompoZer અને FrontPage જેવા Web Authoring Tools શરૂઆત કરતા લોકો માટે ઉત્તમ છે. તમારી જરૂરિયાત પ્રમાણે ટૂલ પસંદ કરો અને સરળતાથી પ્રોફેશનલ વેબસાઇટ બનાવો.